Қытай артық салмақпен күресте қатаң диетаның орнына заманауи технологияларды қолданып жатыр
АСТАНА. KAZINFORM – Қытайда артық салмақ және семіздікпен күресуге арналған ауқымды бағдарлама қарқын алып келеді. Билік қатаң диетаның орнына жаттығулар, заманауи технологиялар, тамақтанудағы өзгерістерді және алдын алу медицинасын біріктіретін кешенді тәсілге баса назар аударып отыр, деп хабарлайды Xinhua.
Ерекше мысалдардың бірі Шанхайда салмағы артық жасөспірімдерге арналған әдетте «көбірек жүгір, аз же» тәсілінен мүлдем өзгеше бағдарлама болды. Шамамен 180 мектеп оқушысы сегіз апта ішінде виртуалды шындықты пайдаланып, дене шынықтырумен айналысты. Үнемі жүгірудің орнына олар виртуалды шындық шлемдерін киіп, жаттықтырушылар жасанды интеллект негізінде үстел теннисі, футбол және басқа да спорт түрлері бойынша сабақтар өткізетін сандық спорт ортасына кірді.
REVERIE деп аталатын жүйені Шанхайдағы Цзяо Тун университетінің зерттеушілері бастаған халықаралық ғалымдар тобы әзірледі. Ол ЖИ жаттығуларын, қозғалысты бақылау және иммерсивті виртуалды әлемдерді біріктіре отырып салмағы артық балалар мен жасөспірімдер үшін дене шынықтыруды тартымды етудің жаңа тәсілін ұсынып отыр.
Бұл бағдарлама ел бойынша білім беру орындарын, медициналық мекемелер, қоғамдық тамақтану мекемелерін және спорт инфрақұрылымын қамтитын кең ауқымды өзгерістердің бір бөлігі болды.
2024 жылы Қытай халықтың салмағын бақылау бойынша үш жылдық ұлттық бастаманы іске қосты. Оны іске асыруға Ұлттық денсаулық сақтау комиссиясы, Білім министрлігі және басқа да мемлекеттік органдарды қоса алғанда 16 ведомство мен ұйым қатысып отыр.
Науқанға артық салмақ пен семіздік диагнозы бар адамдар санының артуына қатысты алаңдаушылық себеп болды. Ұлттық денсаулық сақтау комиссиясының мәліметінше, 2018 жылы елдегі ересектердің 34,3%-ы артық салмақтан, ал 16,4%-ы семіздіктен зардап шеккен. Сарапшылардың болжамынша, тиімді шаралар қолданылмаса, бұл мәселе 2030 жылға қарай халықтың 70%-дан астамына әсер етуі мүмкін.
Бағдарламаның негізгі бағыттарының бірі – бұқаралық спортты дамыту. 2023 жылдың соңына қарай елде 4,59 млн спорт нысаны және шамамен 370 мың шақырым жаяу және жүгіру жолы бар еді. 2024 жылға қарай Қытай халқының жартысына жуығы үнемі дене белсенділігімен айналысты.
Тамақтану әдеттері де өзгеріп жатыр. Қытайлықтардың көпшілігі дайын тағамды үнемі жеткізуден бас тартып, тамақты үйден пісіре бастады және тамақтану сапасына көбірек көңіл бөліп жатыр. Бірқатар аймақта мейрамханалар мен жеткізу қызметтері тұзы, қант және май мөлшері аз тағамдар түрлерін көбейтіп жатыр.
Сонымен қатар мамандандырылған медициналық орталықтар желісі дамып келеді. 2026 жылдың басына қарай бүкіл ел бойынша салмақты салауатты басқару бойынша 5500-ден астам емхана ашылды. Олардың мақсаты тек салмақ жоғалтуға көмектесу ғана емес, сонымен қатар қант диабеті, гипертония және басқа да созылмалы аурулардың дамуының алдын алу.
Қытай Ғылым академиясы жанындағы Чжуншань ауруханасының эндокринология бөлімінің меңгерушісі Ли Сяоиннің айтуынша, семіздік көптеген ауыр аурудың негізгі қауіпті факторы болып қалып отыр.
- Егер семіздік бақылауға алынса, бұл аурулардың алдын алуға және емдеуге болады, - деп атап өтті ол.
Дәрігерлер семіздікке қарсы заманауи дәрі-дәрмектердің маңыздылығы артып келе жатқанын, алайда дәрі-дәрмектер салауатты өмір салтын алмастыра алмайтынын атап өтті.
- Дәрі-дәрмектің мақсаты – пациенттің денсаулығын, өмір сүру сапасын жақсарту және оны ұзарту. Негізгі мәселе дене салмағының индексінде емес, пациенттің өзінде, - деп атап өтті Халық азаттық армиясы бас ауруханасының дәрігері Му Имин.
Сарапшылар салмақ жоғалту қысқа мерзімді шектеулер емес, ұзақ мерзімді өмір салтын өзгертуді қажет ететінін атап өтті.
- Арықтау – спринт емес, бұл марафон, - деп еске салды клиникалық тамақтану маманы Ван Гуанлин.
Қытай семіздікке қарсы күресті жеке мәселеден қоғамдық денсаулықты жақсартуға бағытталған ауқымды ұлттық бағдарламаға біртіндеп айналдырып отыр.
Тиімді шаралар қабылданбаса, 2040 жылға қарай әлемде 220 миллионнан астам бала семіздікке шалдығуы мүмкін. Бұл ескерту Дүниежүзілік семіздік федерациясының есебінде келтірілген.
