Плагиат ұлттық киім өндірісіне қауіп төндіріп отыр – дизайнер
АСТАНА. KAZINFORM – Ұлттық киім тігу саласында плагиат мәселесі өзекті бола бастады. Бұл туралы тәжірибелі дизайнер Қазипа Қалиқызы Jibek Joly телеарнасының «Бүгін Live» бағдарламасында айтты.
Спикердің сөзінше, соңғы жылдары ұлттық нақыштағы киімдерге қызығушылық артқанымен, бұл бағыттағы өзекті мәселелер көбейген. Сын-пікірлердің басым бөлігі ою-өрнектердің дұрыс қолданылуына қатысты болса, енді бір бөлігі авторлық құқықтың сақталмауымен байланысты.
– Барлық ою-өрнекті зерттедім. 1000-ға жуық жинаған ою-өрнегім бар. Үйге қажетті ұлттық нақыштағы 100 топтама, 70-ке жуық киімдеріміз бар. Оның жартысының авторлық құқығы қорғалған, – дейді Қазипа Қалиқызы.
Дизайнердің айтуынша, бұған дейін оның бірнеше туындысы рұқсатсыз көшіріліп, нарықта арзан бағамен сатылған. Бұл жағдай авторлық қорғау мәселесінің өзектілігін айқын көрсеткен.
– Композициялық басымдық деген бар. Соның негізінде авторлық құқықты қорғаймыз. Бәсекелестік болу үшін плагиатқа жол бермеу керек. Себебі тәжірибеміздегі оқиға біршама экономикалық шығын әкелді, – дейді ол.
Қазипа Қалиқызы – 1997 жылы Қытайдан тарихи Отанына оралған қандас. Ол тігін саласында 30 жылдан астам уақыт еңбек етіп келеді. Кәсіп жолын шетелде бастап, кейін Қазақстанда жалғастырған.
– 1994 жылы ҚХР-да, Алтайда шеберхана ашып, киімдерді жалға бердім, алғаш өзімнің топтамамды шығардым. Оның атауы – «Ұлттық үлгі өрнектері» болды. Сұраныс аз болатын, кейін көбейді.
Одан соң туған елге табан тіредік, елге қызмет етуді ойладық. Біртіндеп кәсіп жүйеленді. Соңғы жылдары Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың ұлттық өндірісті, ұлттық киімдерді қолдауға қатысты айтқан сөзі серпін сыйлап, ұлттық киімдер трендке айналды, – деді ол.
Бүгінде дизайнер дәстүр мен заманауи стильді ұштастырып, жаңа бағытта жұмыс істеп келеді. Оның айтуынша, нарықта күнделікті киюге ыңғайлы ұлттық нақыштағы киімдерге сұраныс жоғары.
– Халық арасында жұмысқа киетін киімдер сұраныста. Киімдерді сақ кезіндегі петроглифтермен көмкереміз. Онда тұтас тарих жатыр, – дейді дизайнер.
Бұған дейін қазақстандық дизайнер Михаил Шайдоровтың Олимпиададағы тарихи жеңісіне арнап тігілген костюмнің қалай жасалғанын айтып берді.
