Ғалымдар Баянауылдағы балбалтастардың цифрлық көшірмелерін жасауға кірісті
ПАВЛОДАР. KAZINFORM - Археологтар Баянауылдағы тарихи ескерткіштер – балбалтастар мен үңгірлердегі көне жазбалардың 3D сұлбасын жасап жатыр. Өлкетанушылар бұл аумақта шамамен 50-ден астам балбалтас бар екенін айтады.
Тарихи жәдігерлерді цифрландыру – көненің көзін сақтаудың ең сенімді жолы. Нақты көлемі мен бояуын жоғалтпай жеткізу үшін жасалған 3D модельді айналдырып, үлкейтіп, жан-жақты қарауға болады. Мұндай цифрлық көшірмелер ғылыми ортада алмасуға, халықаралық зерттеушілерге жіберуге, тіпті виртуалды музейге экспонат ретінде қоюға мүмкіндік береді.
Қазіргі таңда археологиялық ескерткіштердің 3D модельдерін сканерлеу мен құру – ашық аспан астындағы жәдігерлердің бастапқы келбетін уақыт пен адам қолынан сақтап қалудың бірегей мүмкіндігі.
Жоба жетекшісі, археолог Георгий Пересветов бұл технологиясыз түпнұсқаларды қалпына келтіру немесе болашақ ұрпаққа дәл жеткізу қиынға соғатынын айтады.
– Сканерлеу үшін біз фотограмметрия әдісін таңдадық. Өйткені, 3D сканерлері өте қымбат және оларда көптеген шектеу бар. Фотограмметрия көмегімен кез келген ғимаратты жарты сағат ішінде сканерлеуге болады. Менің жұмыс тәжірибелерімнің бірі - әйгілі Баянауылдағы Кемпіртас жартасы. Мен оны сканерлеп, 3D нұсқасында басып шығардым. Бұл дайын кәдесый болды, – дейді ол.
Бұған дейін Баянауылдағы балбалтастар шамамен VI–VIII ғасырларға тиесілі екенін жазғанбыз.