Еуропаның алдында инвестицияларды тарту және стратегиялық дербестігін нығайту үшін бірегей мүмкіндік туып отыр. Алайда АҚШ пен Азиямен бәсекелесу үшін оған реттеуші кедергілерді азайтып, реформаларды жеделдетуге тура келеді. Бұл Римде өткен FII Institute (Future Investment Initiative Institute) саммитінде айтылған негізгі ойлардың бірі болды. Саммитке әлемнің түкпір-түкпірінен саясаткерлер, кәсіпкерлер мен инвесторлар жиналды.
Егер G7 саммитінің басты тақырыбы геосаясат болса, Римдегі кездесуде назар экономикаға ауды. Батыстың жетекші демократиялық елдерінің көшбасшылары қауіпсіздік, сауда және халықаралық қақтығыстарды талқылап жатқан кезде, FII Priority Europe саммиті инвесторларды, кәсіпкерлерді және билік өкілдерін бір алаңға жинап, Еуропаның экономикалық серпінін қалай қалпына келтіруге және өнеркәсіптік әрі технологиялық трансформацияны қаржыландыруға қажетті капиталды қалай тартуға болатынын талқылады.
Еуропаға көбірек икемділік қажет
FII Institute атқарушы комитетінің төрағасы Ришар Аттиас еуропалық саясаткерлерге тікелей үндеу жасады. Оның айтуынша, құрлықта әлемдік өсімнің келесі кезеңіне жетекшілік етуге жеткілікті талант, инновациялық әлеует және өнеркәсіптік мүмкіндік бар. Алайда инвестиция үшін қолайлырақ орта қалыптастыру қажет.
– Еуропа әлі де әлемдегі ең тартымды нарықтардың бірі болып қала береді. Бірақ инвесторлар айқындықты, болжамдылықты және шешім қабылдаудың жеделдігін іздейді, – деді Аттиас форумда сөйлеген сөзінде.
Ол жасанды интеллект, цифрлық инфрақұрылым, таза энергетика және жоғары технологиялық өнеркәсіп сияқты стратегиялық маңызды салаларға капитал ағынын жеңілдету үшін реттеуші икемділікті арттырып, әкімшілік рәсімдерді оңайлатуды қолдайтынын айтты.
Аттиастың пікірінше, жаһандық инвестициялар үшін бәсеке күшейіп жатқан жағдайда Еуропа тек АҚШ-пен ғана емес, компаниялар мен ірі өнеркәсіптік жобаларды тарту үшін реформаларды жеделдетіп жатқан дамушы экономикалармен де бәсекелесіп отыр. Оның айтуынша, мәселе еуропалық стандарттардан бас тартуда емес, реттеу, инновация және өсім арасындағы тепе-теңдікті тауып отыр.
– Әлем де, капитал да өте жоғары жылдамдықпен қозғалып жатыр. Еуропаның келесі экономикалық трансформацияға жетекшілік етуге тамаша мүмкіндігі бар. Бірақ инвестиция үшін жасалған жағдайлар басқа өңірлердегідей бәсекеге қабілетті болуын қамтамасыз ету қажет, – деді ол.
FII Institute басшысы бұл мәселені Еуропаның стратегиялық дербестігі туралы кеңірек пікірталаспен байланыстырды. Оның айтуынша, құрлықтың энергетикалық ауысуды қаржыландыру, өз технологияларын дамыту және жеткізу тізбектерін нығайту қабілеті мемлекеттік және жеке капиталды қаншалықты тиімді жұмылдыра алатынына байланысты болады.
Еуропа – ұзақ мерзімді инвестициялардың бағыты
Осы пікірді Сауд Арабиясының Public Investment Fund (PIF) егеменді қорының басшысы әрі Aramco директорлар кеңесінің төрағасы Ясир Әл-Румайян да қолдады. Оның бағалауынша, Еуропа жаңа жаһандық экономикадағы орнын айқындауда шешуші кезеңді бастан өткеріп жатыр. Сондықтан ұзақ мерзімді жобаларға инвестиция бағыттауға мүмкіндік беретін жағдай жасау аса маңызды.
– Еуропаның энергетикалық ауысу, технологиялық инновациялар және стратегиялық инфрақұрылым сияқты салаларда әлеуеті зор, – деді ол.
Әл-Румайянның сөзінің халықаралық нарықтар үшін салмағы ерекше. PIF шамамен 1,15 триллион доллар көлеміндегі активтерді басқарады және әлемдегі ең ірі қорлардың бірі саналады. Ал әлемдегі ең ірі мұнай компаниясы Aramco өткен жылы 93,5 миллиард доллар пайда тапқан.
Ұйымдастырушылардың айтуынша, саммит өтетін орын ретінде Римнің таңдалуы кездейсоқ емес. Италия астанасы Еуропаның тарихи мұрасын болашаққа бағдарланған реформалар күн тәртібімен ұштастыра алатын қабілетін бейнелейді.
Бұл ой саммит барысында бірнеше рет қайталанды: Еуропа жаһандық капитал үшін әлі де тартымды өңір болып қала береді. Алайда осы әлеуетті тұрақты экономикалық өсімге айналдыру үшін реформаларды жеделдетіп, реттеуші базаны жаңа жағдайларға бейімдеу қажет.
Еске сала кетсек, Ұлыбритания мен Жапония 24 млрд доллар инвестициялар туралы келісті. Ал жуырда Еуропаның жетекші елдері АҚШ пен Иран арасындағы келісімге қатысты үн қатты.