Иран Сыртқы істер министрі МАГАТЭ басшысымен АҚШ-пен келіссөздер алдында кездесті
АСТАНА. KAZINFORM – Женевада Иранның ядролық бағдарламасы бойынша диалогтың жаңа кезеңі өтті. Бұл кездесулер екі тараптың ескертулері мен әскери кернеудің фонында ұйымдастырылды, деп хабарлайды Kazinform агенттігінің меншікті тілшісі.
Иранның Аббас Арагчи Сыртқы істер министрі дүйсенбі күні Женевада МАГАТЭ Бас директоры Рафаэль Гроссимен кездесті.
Бұл кездесу Тегеран мен Вашингтон арасындағы Иранның ядролық бағдарламасы бойынша жанама консультациялардың екінші раундына бір күн қалғанда өтті. Аймақта АҚШ әскери қатысуы күшейіп келеді: америкалық дереккөздерге сәйкес, қосымша әскери-теңіз күштері, оның ішінде екінші әуе тасымалдаушысы да жіберілген.
Иран Сыртқы істер министрлігінің хабарлауынша, Арагчи сонымен қатар Швейцария мен Омандағы өкілдермен, сондай-ақ басқа халықаралық ресми тұлғалармен кездесулер өткізуді жоспарлап отыр.
Келіссөздер ақпан айының басында қайта жалғасты, ал бұрынғы консультациялар Израильдің Иран ядролық нысандарына соққы беруі мен АҚШ қатысуымен тоқтатылған. Бұған дейін тараптар Иран аумағында уран байыту мәселесі бойынша келісе алмады.
Вашингтон талқылау ауқымын кеңейтіп, Иранның зымыран бағдарламасы мен аймақтық белсенділігін қосқысы келеді. Ал Тегеран тек ядролық бағдарламаны шектеу мәселесін талқылауға дайын екенін және санкцияларды жеңілдету үшін ғана келісуге ниетті екенін білдіреді, сонымен қатар нөлдік уран байыту талабын қабылдамайды.
Соңғы айларда МАГАТЭ Ираннан маусымдағы соққылардан кейін шамамен 440 килограмм жоғары байытылған уранның тағдырын түсіндіруді және Натанз, Фордо және Исфахан нысандарында толық инспекцияны қамтамасыз етуді талап етіп отыр. Тегеран болса, зақымданған нысандардың тексеруге қауіпті екенін айтып, агенттіктен АҚШ пен Израильдің соққыларына қатысты өз позициясын түсіндіруді сұрайды.
Өткен жылдың қыркүйегінде Каирде МАГАТЭ мен Иран толық инспекция режимін қалпына келтіру жолын ашатын келісімге келген, алайда кейін Тегеран батыс елдерінің санкцияларын қайта енгізуіне байланысты келісімнен бас тартқан.
Иранның экономикалық дипломатия бойынша Сыртқы істер министрінің орынбасары Хамид Ганбари екі тарапқа да экономикалық пайда әкелетін келісімге қызығушылық білдіріп отырғанын, соның ішінде авиация, тау-кен өндірісі, мұнай және газ салаларын атап өтті.
— Келісімнің тиімді болуы үшін АҚШ та жоғары және жылдам экономикалық потенциалы бар секторлардан пайда ала алуы маңызды, — деді ол.
АҚШ тарапынан консультацияларға Орта Шығыстық арнайы елші Стив Уиткофф пен Джаред Кушнер қатысуда. Алдыңғы жанама келіссөздер раунды 6 ақпанда Оман астанасы Маскатта өткен еді.