Түркістан облысында егін егетін жердің 32 пайызы сорланып кеткен

ТҮРКІСТАН. KAZINFORM — Өңірдегі шаруалар жыл сайын егістік алқабында сор шаю жұмыстарын жүргізеді.

трактор в поле далада трактор
Фото: Мақсат Шағырбаев/Kazinform

Бүгінде Түркістан облысында көктемге дайындық жұмыстары басталып кетті. Ерте қамданған кей шаруалар қырыққабат пен картоп, сәбіз егіп жатса, енді бірі егістік алқабын биылғы егінге дайындап жатыр.

Таңертеңнен қара кешке дейін жер жыртып, қопсыту, тегістеу, арық ашып, атыз тарту — оңтүстік шаруалары үшін үйреншікті жағдай. Сондай-ақ, сор шаю ісі де жыл сайынғы дәстүрге айналып барады.

Себебі, жерасты суының көтерілуінен егістік алқабын сор мен тұз басып қалады. Ал, оны шайып тастамаса егін өспей қалуы мүмкін.

Түркістан облысының ауыл шаруашылығы басқармасы ұсынған ақпаратқа сүйенсек, өңірде ауыл шаруашылығы мақсатында қолданылатын 870 мың га жер бар.

Оның ішінде 32 пайызын сор басқан. 

Бетпақдаладағы қалашық: Уран қалай өндіріледі
Фото: Қайрат Зайнишев/Kazinform

— Аз ғана сорланған 76,5 мың га, орташа — 63,6 мың га, қатты сорланған 42,4 мың га жер бар. Аудандар бойынша Шардара ауданында — 68 мың га, Ордабасы ауданында — 24,1 мың га, Сауран ауданында — 70,8 мың га, Отырар ауданында — 48 мың га, Арыс қаласында — 28,7 мың га, Мақтаарал ауданында — 63,8 мың га, Жетісай ауданында — 83,2 мың гектар жер сорланып кеткен, — делінген Түркістан облысы ауыл шаруашылығы басқармасы басшысының міндетін атқарушы А.Плалов ұсынған ақпаратта. 

Бүгінгі таңда облыс аумағында сор шаю жұмыстары жүріп жатыр. Дегенмен шаруаларға бұл қосымша жұмыс әрі шығын екені анық.

— Сор шаймасақ, егініміз өспей қалады. Тіпті бойы да көтерілмейді. Мақтаның өзі де солай. Сондықтан жылда сор шаю жұмысын жүргіземіз. Оған Өзбекстаннан келетін каналдың суын пайдаланамыз. Ол су да кей жылдары уақытылы келмей қалады. Ал, жұмыс кеш басталғандықтан егініміз де кеш шығады. Бұл бізге бір жағынан қосымша жұмыс, әрі шығын, — дейді мақтаааралдық шаруа Ағыт Дүйсенбиев.

Түркістан облысының шаруалары қыста картоп пен қырыққабат егіп жатыр
Фото: Қайрат Зайнишев/Kazinform

Ал, ауыл шаруашылығы ғылымдарының кандидаты Асанбай Тағаев аймақтағы дренаждар толық жұмыс істемей бұл проблемадан құтылу қиын деген пікірде.

— Наурыз айынан бастап Мақтаарал, Жетісай аудандарында жерасты суы жоғары көтеріледі. Сумен бірге тұз бен сор да жер бетіне шығады. Ал, мамыр айында су төмен түскенде тұздар жер бетінде қалып кетеді. Сондықтан міндетті түрде егістікті шаймаса болмайды. Онда да алқапқа суды толтырып ұстап, кейін ағызып жіберу қажет. Содан соң егістікті терең қопсытып, тегістеу жұмысы жүргізіледі. Кейін фосфор мен органикалық тыңайтқыштар себіледі. Бұрын көң себілетін. Қазір берілмейді. Бұл бүгінгі шаруалардың басты мәселесі болып отыр. Сор шаюдан құтылу үшін аймақтағы дренаждарды толығымен іске қосу қажет. Сонда жерасты суы көтерілмейді. Су жоғары көтерілмегендіктен сор да жер бетіне шықпайды, — дейді Асанбай Тағаев.

уничтожение плодородного слоя, почва, земля
Фото: Жер ресурстары комитеті

Айта кетейік, бұдан бұрын Түркістан облысының шаруалары қыста картоп пен қырыққабат егіп жатқанын жазған болатынбыз.

Соңғы жаңалықтар