Елімізде баспананы жекешелендіру тәртібі қандай
ПЕТРОПАВЛ. KAZINFORM – Мемлекеттен берілген немесе қызметтік пәтерді жекешелендіріп алуға мүмкіндік бар.

Баспананы жекешелендіру құқығы кімде бар?
«Электронды үкімет» порталындағы мәліметке сүйенсек, мемлекеттік қызметкер, бюджеттік ұйым өкілі, әскери қызметші, ғарышкер және ғарышкерлікке үміткерлер немесе мемлекеттік сайланбалы тұлға қалдық құны бойынша тұрғын үйді жекешелендіре алады.
Егер мемлекеттік қызметте, бюджеттік ұйымдарда немесе мемлекеттік кәсіпорында он жылдан кем емес жұмыс істесеңіз, сондай-ақ ұйымның таратылуына, қызметкерлер санының немесе штатының қысқартылуы бойынша немесе сырқатқа байланысты одан әрi жұмыс iстеу мүмкін болмаса, зейнеткерлікке шыққан жағдайда жұмыс мерзіміне қарамастан сіз тұрғын үйді жекешелендіру құқығына ие боласыз.
Ғарышкерлікке үміткерлер, ғарыш қызметі саласында он бес жылдан артық жұмыс өтілі барлар тұрғын үйді ақысыз жекешелендіреді.
Қызметтікке теңестірілген тұрғын үй берілген қызметкер қайтыс болған жағдайда отбасы мүшелері оның жұмыс істеген уақытына қарамастан жекешелендіре алады.
Егер қызметтік тұрғын үй жұмыспен қамтудың белсенді шараларына қатысушы ретінде берілген болса, онда оны қалдық құны бойынша тек бес жылдан кейін ғана жекешелендіруге болады.
Әскери қызметкерлер, 2013 жылғы 1 қаңтардан бастап 10 жылдан астам қызмет еткендер — қалдық құны бойынша және 15 жылдан артық қызмет еткендер – 20 жылдық жалпы еңбек өтілінен кейін ақысыз жекешелендіруге құқылы.
Кейбір әлеуметтік топтар - Ұлы Отан соғысының ардагерлері, 1–2 топ мүгедектігі барлар, Чернобыль апатының салдарын жоюшылар, Семей ядролық сынақ полигоны салдарынан зардап шеккендер, Ауғанстанда немесе басқа мемлекеттерде әскери қызметті өтумен байланысты мүгедек болған әскери қызметкерлер, Арал маңындағы экологиялық апат салдарынан зардап шеккендер, жиырма жыл және одан да артық еңбек еткен арнайы мемлекеттік органдардың қызметкерлері баспананы тегін жекешелендіре алады.
Қандай тұрғын үйді жекешелендіруге болмайды?
- Бірнеше жалдаушыға жалға берілетін тұрғын үй, олардың біреуі сатып алуға келіспеген жағдайда;
- сатып алу құқығынсыз жалға берілетін тұрғын үй;
- уақытша құрылыстардағы немесе санитариялық-эпидемиологиялық және техникалық талаптарға сай келмейтін;
- әскери қалашықтардағы, шекара заставаларындағы және өзге де жабық объектілер аумағындағы;
- ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда орналасқан;
- бұзылуға жататын;
- жалғыз тұрғын үйі апаттық деп танылғандарға коммуналдық тұрғын үй қорынан берілген;
- ротациялау тәртібімен лауазымға тағайындалған мемлекеттік қызметшіге ведомстволық тұрғын үй қорынан берілген пәтер жекешелендірілмейді.
Сондай-ақ елімізде мемлекеттік тұрғын үй қорынан тек бір тұрғын үйді ғана жекешелендіруге рұқсат бар.
Жекешелендіруге қажет құжаттар тізбегі:
- ЭЦҚ арқылы берілетін өтініш - пәтерді жалға алушы және оның 18 жастан асқан барлық отбасы мүшелері электронды түрде қол қояды.
- Отбасы жағдайын растайтын құжаттар - неке қию немесе бұзу және бала туу немесе қайтыс болу туралы куәліктер.
- Пәтерді жалға алу шартының немесе ордердің көшірмесі.
- Әлеуметтік осал топқа жатқан жағдайда оны растайтын құжаттың көшірмесі.
- Жұмыс орнынан анықтама.
- Пәтер үшін берешек жоқ екенін дәлелдейтін анықтама.
- Ақысыз жекешелендіру құқығыңыз болса – соны растайтын құжат.
Ал жеке куәлік, мекенжай анықтамасы, мүліктің бар-жоғы туралы ақпарат, басқа құжаттар — бәрі мемлекеттік ақпараттық жүйеден автоматты түрде алынады.
Заңда көрсетілмеген қосымша құжаттарды талап етуге тыйым салынған.
Құжаттар дайын болған соң, өтінішті eGov.kz порталы арқылы немесе ХҚКО арқылы беруге болады.
Бұған дейін интернеттегі алаяқтардан қалай қорғануға болатындығын жазған едік.