Жасанды интеллект динозаврларды ізінен анықтауды үйренді
АСТАНА. KAZINFORM — Берлиндегі Гельмгольц пен Эдинбург университетінің ғалымдары динозаврлардың ізін өздігінен танитын және қай түрге тиесілі екенін анықтайтын машиналық оқыту әдісін ойлап тапты. Зерттеу нәтижесі Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) журналында жарияланды.
Зерттеу барысында триастан қазіргі құстарға дейінгі кезеңді қамтитын 1974 із дерекқоры қолданылды. Әдістің негізгі ерекшелігі оның адам классификациясынан толық тәуелсіздігі. Бұрын нейрондық желілер іздерді алдын-ала белгілеуді қажет етті, бұл нәтижелерге біржақты әсер ететін.
Бөлінген вариациялық автокодер (β-VАЕ) негізіндегі жаңа алгоритм іздердің 8 негізгі сипаттамасын дербес анықтады: басып шығару формасы және жүктеменің таралуы, саусақтардың ажырауы, саусақтардың бекітілуі, өкшеге жүктеме, саусақтар мен өкшелер арасындағы қысымның таралуы, өкшенің орналасуы және сол-оң жүктеме. Сараптама 80-93% сәйкес келетіндігін көрсетті.
Құпияға толы іздерді талдау нәтижелері ерекше қызықты болды. Жұқа, кең аралықтағы үш саусақты із құстың ізіне ұқсайды. Егер олар құстарға тиесілі болса, бұл топ табылған ең көне қаңқалардан шамамен 60 миллион жыл бұрын пайда болғанын білдіреді.
Қазір ғалымдар екі түсініктемені қарастырып жатыр. Біріншісі, құстар шынымен ертерек пайда болған, алайда олардың сүйектері әлі табылған жоқ. Екіншісі, ізді құс тәрізді аяғы бар, жүрісі де қанататтыларға ұқсайтын кішкентай динозаврлар қалдырған. Шотландиядан табылған іздер олардың көпшілігі тероподтарға жақын екенін көрсетті, дегенмен олардың бір бөлігі орнитоподтармен сәйкес келеді, бұл топтың ең көне өкілдері екенін аңғартады.
DinoTracker қолданбасы көпшілікке арналған. Пайдаланушылар табылған іздің сұлбасын жүктей алады және оны нейрондық желіге негізделген классификацияны жасай отырып, дерекқормен салыстыруына мүмкіндік бар.
— Біздің зерттеуіміз бақылаусыз-ақ машиналық оқыту үлгілерін және қазбаларды дұрыс анықтауға көмектесу арқылы бұрыннан келе жатқан палеонтологиялық мәселелерді шеше алатынын көрсетеді, — дейді ғалымдар.
Еске салайық, осыған дейін Италия тауларында мыңдаған динозавр ізі табылған болатын.
